Praktische uitleg over accutypen en toepassingen in noodverlichting
Lithium accu’s voor noodverlichting worden steeds vaker toegepast vanwege hun technische eigenschappen en lange levensduur. In vergelijking met NiCd- en NiMH-accu’s vereisen lithium accu’s echter een zorgvuldige selectie, correcte aansluiting en juiste configuratie om storingen en schade aan armaturen te voorkomen.
In dit kennisbankartikel lees je:
- welke accutypen worden toegepast in noodverlichting,
- hoe de aansluiting per accutype verschilt,
- wat het verschil is tussen BMS en NTC,
- hoe 2- en 3-draads aansluitingen werken,
- en hoe je met behulp van een checklist de juiste accu identificeert.
Accutypen voor noodverlichting
NiCd en NiMH accu’s
NiCd- en NiMH-accu’s worden al jarenlang toegepast in noodverlichtingsarmaturen. Deze accutypen worden meestal aangesloten via een Faston-connector en zijn relatief eenvoudig te vervangen, mits het juiste type en de juiste capaciteit worden gebruikt.
Lithium accu’s
Lithium accu’s worden anders aangesloten dan NiCd- en NiMH-accu’s. Ze worden niet rechtstreeks op het armatuur aangesloten, maar via een verloopstekker (adapterkabel). Dit is nodig vanwege verschillen in beveiliging en signaalvoering tussen accu en armatuurelektronica.
Verloopstekkers zijn beschikbaar in twee lengtes:
- 8 cm
- 18 cm
De juiste lengte is afhankelijk van de beschikbare ruimte in het armatuur en de kabelrouting.
Aansluiting van lithium accu’s in noodverlichting
Basisaccu en compatibiliteit
Een lithium basisaccu kan in meerdere noodverlichtingsarmaturen worden toegepast, mits:
- de juiste verloopstekker wordt gebruikt,
- en de aansluitconfiguratie overeenkomt met het armatuur.
Een verkeerde aansluiting kan leiden tot foutmeldingen, verminderde accuprestaties of schade aan de elektronica.
.jpg)
Beveiliging van lithium accu’s: BMS en NTC
Lithium accu’s kunnen zijn voorzien van verschillende vormen van beveiliging. Het is belangrijk om vooraf vast te stellen welk type aanwezig is:
- BMS (Battery Management System / PCM): Beschermt de accu tegen overladen, diepontladen en kortsluiting.
- NTC (temperatuursensor): Meet de temperatuur van de accu en communiceert deze met de elektronica van het armatuur.
- Geen extra beveiliging: De beveiliging wordt dan volledig verzorgd door het armatuur.
Een onjuiste combinatie van accu en armatuur kan leiden tot storingen of onbetrouwbare werking.
Meer achtergrondinformatie over dit onderwerp:
Wat is het verschil tussen een NTC en een BMS/PCM bij noodverlichting?
2-draads en 3-draads aansluiting
Lithium accu’s voor noodverlichting kunnen zijn uitgevoerd met:
- een 2-draads aansluiting (alleen voeding),
- of een 3-draads aansluiting (voeding + temperatuursignaal of communicatie).
Het toepassen van de juiste configuratie is essentieel. Een verkeerde aansluiting kan resulteren in:
- foutmeldingen in het armatuur,
- verkorte levensduur van de accu,
- of blijvende schade aan de armatuurelektronica.
De juiste verloopstekker zorgt ervoor dat de draadtoewijzing correct wordt toegepast.
Verloopstekkers: functie en lengte
Een verloopstekker vervult meerdere functies:
- correcte elektrische aansluiting,
- juiste draadtoewijzing (2- of 3-draads),
- veilige montage zonder mechanische spanning op kabels.
Afhankelijk van het armatuur en de inbouwruimte wordt gekozen voor een lengte van 8 cm of 18 cm.
Accu identificeren: gebruik de Accu-ID-checklist
Bij onderhoud, vervanging of retrofit van noodverlichting is het niet altijd direct duidelijk:
- welk accutype is toegepast,
- hoeveel draden worden gebruikt,
- of er sprake is van een BMS, NTC of geen beveiliging.
Om fouten te voorkomen is een Accu-ID-checklist beschikbaar. Deze checklist helpt stap voor stap bij het identificeren van:
- accutype (NiCd, NiMH of lithium),
- 2- of 3-draads aansluiting,
- aanwezige beveiliging,
- en de benodigde aansluiting.
Download de Accu-ID-checklist (PDF)
De checklist is vooral praktisch bij:
- onderhoud aan bestaande installaties,
- vervanging van accu’s zonder duidelijke typeaanduiding,
- retrofit- en renovatieprojecten.
Herkenning van lithium accu’s
Lithium accu’s voor noodverlichting zijn te herkennen aan een blauwe wikkel. Dit vergemakkelijkt inspectie, onderhoud en het onderscheid tussen verschillende accutypen.
Belangrijkste aandachtspunten samengevat
Bij het toepassen of vervangen van lithium accu’s in noodverlichting is het belangrijk om:
- het juiste accutype vast te stellen,
- te controleren of een BMS of NTC aanwezig is,
- rekening te houden met een 2- of 3-draads aansluiting,
- de juiste verloopstekker en kabellengte te gebruiken,
- en bij twijfel een accu-ID-checklist te raadplegen.
Door deze aandachtspunten te volgen wordt de veiligheid, betrouwbaarheid en levensduur van de noodverlichtingsinstallatie vergroot.
Verdieping: accu’s en batterijen
Bekijk deze link voor meer algemene achtergrondinformatie over accutechnologieën, toepassingen en eigenschappen:
Accu’s en batterijen: toepassingen, typen en eigenschappen
Deze pagina biedt verdieping over:
- verschillende soorten accu’s en batterijen,
- hun toepassingen binnen noodverlichting en andere systemen,
- en algemene aandachtspunten bij selectie en vervanging.
Gerelateerd: productcategorieën voor noodverlichting
Dit artikel beschrijft de technische aandachtspunten bij het toepassen van accu’s in noodverlichting. Voor een overzicht van beschikbare accutypen, uitvoeringen en specificaties per categorie, zijn onderstaande pagina’s relevant.
